Թրամփը կոչ է անում Համասին արագացնել Գազայի խաղաղության ծրագիրը իսրայելական հարվածների նվազման ֆոնին

Նախագահ Թրամփը ողջունել է Գազայում իսրայելական ռազմական գործողությունների նկատելի նվազումը, որը համընկնում է ԱՄՆ-ի բանակցողների ջանքերի հետ Կահիրեում՝ երկամյա հակամարտության ավարտը կազմակերպելու նպատակով։ Շաբաթ օրը սոցիալական ցանցերում Թրամփը կոչ է արել Համասին «արագ շարժվել»՝ օգտվելու ներկայիս դադարից, ընդգծելով, որ «չի հանդուրժի ուշացում» և զգուշացրել է, որ առանց արագ գործողության՝ «բոլոր խաղադրույքները կչեղարկվեն»։

Իսրայելի վարչապետ Բենյամին Նեթանյահուն հույս է հայտնել, որ Համասը հոկտեմբերի 13-ին՝ մոտակա հրեական տոնի ավարտին, կվերադարձնի բոլոր մնացած գերիներին։ Գազայի քաղաքի հիվանդանոցի պաշտոնյան հայտնել է իսրայելական օդային հարվածների զգալի նվազման մասին, սակայն գրանցվել է առնվազն հինգ պաղեստինցի զոհ, և երեք օդային հարված է եղել գիշերը՝ մինչև շաբաթ։

Այս շաբաթվա սկզբին Սպիտակ տունը ներկայացրել է 20 կետից բաղկացած խաղաղության ծրագիր, որը Համասը մասամբ ընդունել է։ Հիմնական դրույթներից մեկը պահանջում է բոլոր մնացած գերիների անհապաղ ազատ արձակումը ծրագրի իրականացման երեք օրվա ընթացքում։ Համասի համաձայնությունից հետո Թրամփը ուրբաթ հայտարարել է, որ Իսրայելը «պետք է անմիջապես դադարեցնի Գազայի ռմբակոծումը»՝ նպաստելու գերիների ազատ արձակմանը։

Ավելի մեծ միջազգային և ներքին ճնշման ներքո Նեթանյահուն ուրբաթ ուշ երեկոյան հազվադեպ հայտարարություն է արել՝ ընդունելով պատերազմի ավարտի հանձնառությունը համաձայն Թրամփի ծրագրի։ Իսրայելական ղեկավարությունը հրահանգել է բանակին նվազեցնել Գազայում գործողությունները՝ կենտրոնանալով միայն պաշտպանական գործողությունների վրա։ Այս գործողությունների դադարեցումը նպատակ ունի թույլ տալ Համասին գտնել մնացած 48 գերիներին, որոնցից կիսից պակասը համարվում է կենդանի։

ԱՄՆ նախագահի հատուկ ներկայացուցիչ Սթիվ Վիթկոֆը պատրաստվում է մեկնել Եգիպտոս՝ ղեկավարելու ամերիկյան բանակցական թիմը, նրան կուղեկցի Թրամփի փեսան և նախկին խորհրդական Ջարեդ Քուշները։ Քննարկումները կկենտրոնանան իսրայելական ուժերի դիրքավորման վրա Գազայից փուլային դուրսբերման ժամանակ, մարդասիրական օգնության և գերիների փոխանակման շրջանակների շուրջ, որը ներառում է Իսրայելում պահվող պաղեստինցիների ազատ արձակումը՝ Գազայում մնացած գերիների դիմաց։

Համասը նշել է, որ հաջող բանակցությունների համար անհրաժեշտ է այլ պաղեստինյան խմբավորումների, այդ թվում՝ Իսլամական Ջիհադի, հաստատումը, որը վերջերս աջակցել է Համասի համաձայնությանը Թրամփի ծրագրի հետ։ Եվրոպայում պատերազմը ավարտելու պահանջով բողոքներ են սկսվել, մինչդեռ Գազայի Առողջապահության նախարարությունը հայտնում է, որ հակամարտության սկզբից ի վեր պաղեստինցիների մահվան թիվը գերազանցում է 67,000-ը։

Իսրայելի գլխավոր ընդդիմադիր առաջնորդ Յաիր Լապիդը արտահայտել է աջակցություն Թրամփի առաջարկին և իսրայելական կառավարության դրա իրականացմանը։ Գերիների ընտանիքների մի խումբ հայտնել է, որ իրենց սիրելիների վերադարձի հնարավորությունը «երբեք այսքան մոտ չի եղել»։

Նշում՝ այս ամփոփումը հիմնված է 2025 թվականի հոկտեմբերի 5-ի դրությամբ հասանելի տեղեկատվության վրա։